Đó là nhận định của các văn nghệ sĩ Hà Nội tham gia tọa đàm "Thành tựu VHNT Thủ đô 10 năm sau Đại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội", do Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội vừa tổ chức.

Khởi đầu cho những sáng tạo

Những thành tựu VHNT Thủ đô sau Đại lễ 1000 năm Thăng Long là sự mở đầu cho những bước đi đầy hào hứng và sáng tạo bởi đây chính là “bệ phóng”, tạo đà cho những khám phá, phát kiến, nhằm tô đẹp truyền thống nghìn năm của mảnh đất Kinh kỳ.

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Đặng Đình An, Phó chủ tịch Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội, Chủ tịch Hội Nhiếp ảnh nghệ thuật Hà Nội khẳng định: Đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội năm 2010 đã mở ra một chương mới cho sự phát triển của Thủ đô Hà Nội về mọi mặt, trong đó có văn học nghệ thuật. Hào khí 1000 năm Thăng Long – Hà Nội đã tỏa sáng trong suốt chiều dài lịch sử 10 năm qua; mang đến sự phát triển vượt bậc cho văn học nghệ thuật Thủ đô cả về lượng và chất đồng thời đưa tới những thành tựu to lớn cùng nhiều tác phẩm văn học nghệ thuật nổi trội.

leftcenterrightdel
Cột cờ Hà Nội. 

Về lĩnh vực nhiếp ảnh, nghệ sĩ nhiếp ảnh Đặng Đình An cho rằng: Hào khí Thăng Long – Hà Nội đã lan tỏa trong cuộc sống nhiếp ảnh Thủ đô. Mỗi một cuộc triển lãm ảnh là một dấu ấn thời đại, đánh dấu một giai đoạn phát triển của Hà Nội. Nếu triển lãm “Hà Nội đổi mới và phát triển” cho thấy nét mới ở Thủ đô qua các ống kính, thì “Phố phường Hà Nội” đã ghi nhận những khoảnh khắc đời thường trong cuộc sống của người Hà Nội văn minh và thanh lịch. Tiếp đến “Cuộc sống ngoại thành” là một cuộc thi và triển lãm phản ánh sâu sắc sự hội nhập sau 10 năm của Hà Nội. Phong trào nhiếp ảnh Thủ đô đã khởi sắc trong 10 năm qua, có hơn 40 cuộc triển lãm ảnh được tổ chức.

Nhìn lại, ca khúc viết về Thủ đô một thập niên sau Đại lễ 1000 năm Thăng Long-Hà Nội, nhạc sĩ Cát Vận nhận xét: Không thể thống kê hết các bài hát của các thế hệ nhạc sĩ Việt Nam sáng tác sau Đại lễ nhưng hầu hết những ca khúc đã để lại dấu ấn trong lòng khán giả như: “Một khúc sông Hồng” của nhạc sĩ Phó Đức Phương; “Hà Nội tôi”, “Thênh thênh Hà Nội” của nhạc sĩ Nguyễn Cường… Đại lễ đã tạo ra ngàn đóa hoa tươi thắm trong vườn hoa nghệ thuật nước nhà, là cơ hội sáng tạo và phát triển văn hóa nghệ thuật Thủ đô trong đó có âm nhạc.

Đánh giá về lĩnh vực văn học, nghệ thuật, nhà văn Bùi Việt Mỹ cho rằng: 10 năm sau Đại lễ, Thành phố tổ chức Tổng kết Cuộc vận động sáng tác VHNT Thăng Long - Hà Nội nghìn năm văn hiến đồng thời phát động đợt sáng tác tiếp nối cùng chủ đề, trên cơ sở Chương trình 04 của Thành ủy Hà Nội, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh. Đây là dấu ấn quan trọng, một luồng gió mới tạo bước chuyển lớn về nhận thức sáng tác và quy mô xây dựng tác phẩm cho cả lĩnh vực văn học nghệ thuật, trong đó, văn chương chiếm vị trí quan trọng hàng đầu.

Phó chủ tịch Thường trực Hội Nhà văn Việt Nam Trần Quang Quý đánh giá: Nhìn lại thành tựu văn học Thủ đô qua khía cạnh các giải thưởng của Hội Nhà văn Hà Nội, hay của Hội Nhà văn Việt Nam cho các nhà văn Hà Nội trong 10 năm qua, không kể các giải về Lý luận phê bình, Văn học dịch, giải hàng năm của Liên hiệp Hội VHNT Hà Nội, của Ủy ban Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam và các ngành khác, là một điểm nhấn để soi chiếu. Kiểm kê giải thưởng Hội Nhà văn Hà Nội từ năm 2011, có một số tác phẩm như: “Những ngã tư và những cột đèn”, tiểu thuyết của Trần Dần; Thơ “Những kỷ niệm tưởng tượng”, tập thơ của Trương Đăng Dung; văn xuôi “SBC là săn bắt chuột”; thơ “Buổi câu hờ hững” của Nguyễn Bình Phương…

Trong lĩnh vực sân khấu, theo PGS, TS Trần Trí Trắc, 10 năm qua, nghệ sĩ sân khấu Thủ đô đã luôn luôn sáng tạo theo định hướng, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước. Trong đó có một số tác phẩm tiêu biểu như: Quan lớn về làng; Vương nữ Mê Linh; Nguyễn Công Trứ; Nắng quái chiều hôm của Nhà hát Chèo Hà Nội; Luận anh hùng; Mệnh đế vương; Mẹ của chúng con; Chiến trường không tiếng súng; Kẻ sĩ Thăng Long; Huyền thoại Thánh Mẫu; Duyên kiếp Bạch Trà của Nhà hát Cải lương Hà Nội…

leftcenterrightdel
Tác phẩm “Ban mai hồ Gươm” đoạt giải Nhì tại Triển lãm ảnh nghệ thuật lần thứ 47 “Phố phường Hà Nội”. Ảnh: BTC.

Thiếu tác phẩm đỉnh cao

Tại buổi tọa đàm, các văn nghệ sĩ đánh giá, trong 10 năm qua, trong các lĩnh vực văn học, nghệ thuật đều có sự phát triển mạnh mẽ, tuy số lượng tác phẩm văn học, nghệ thuật tăng, đồng đều nhưng vẫn thiếu vắng tác phẩm đỉnh cao, có sức lan tỏa trong cộng đồng.

Theo PGS, TS Trần Trí Trắc, thể hiện các đề tài lịch sử, dã sử, dân gian, huyền thoại, chiến tranh cách mạng, nước ngoài và dựng lại “vở cũ” xuất sắc vẫn có nhiều giá trị nhân văn đối với nhân dân Thủ đô là cần thiết nhưng nếu sân khấu Hà Nội có thêm nhiều vở về cuộc sống đổi mới trong cơ chế thị trường, định hướng XHCN, hội nhập quốc tế ở Thủ đô thì sẽ hoàn mỹ biết bao, sân khấu sẽ gắn với cuộc đời, gắn với khán giả đương thời.

Thủ đô Hà Nội, nơi địa linh nhân kiệt, nơi hội tụ tinh hoa của đất nước. Những danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử xưa và nay của mảnh đất Kinh thành là niềm tự hào của người Hà Nội và là nguồn cảm hứng sáng tạo của bao lớp nghệ sĩ, văn, thơ, nhạc họa… Riêng điện ảnh nói chung, điện ảnh tài liệu và khoa học nói riêng thì lại chưa có một tác phẩm xứng tầm với chất hùng, chất thơ của Thăng Long Hà Nội. NSND Lương Đức mong rằng tới đây sẽ được thành phố “đỡ đầu” để có những tác phẩm xứng tầm với mảnh đất Thăng Long nghìn năm văn hiến.

Thông qua hội thảo này, Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội mong muốn các văn nghệ sĩ Thủ đô tiếp tục tích cực cống hiến, sáng tạo nhiều tác phẩm, công trình văn học, nghệ thuật có chất lượng, hướng tới kỷ niệm 1010 năm Thăng Long - Hà Nội.

Bài, ảnh: KHÁNH HUYỀN